Sejm w czwartek przyjął jednogłośnie ustawę o asystencji osobistej osób z niepełnosprawnościami. To ważny krok w kierunku stworzenia powszechnego i trwałego systemu asystencji osobistej w Polsce. Ustawa trafi teraz do Senatu.
Przyjęte rozwiązania mają zwiększyć niezależność osób z niepełnosprawnościami i umożliwić im większą samodzielność w codziennym życiu. Asystencja osobista ma wspierać w podejmowaniu aktywności społecznej, edukacyjnej i zawodowej oraz odciążać rodziny, które dziś często są głównym źródłem codziennego wsparcia.
Asystencja osobista wspiera niezależne życie
Asystencja osobista to indywidualne wsparcie dostosowane do potrzeb konkretnej osoby. Może obejmować m.in. pomoc w czynnościach samoobsługowych, poruszaniu się i przemieszczaniu, a także wsparcie podczas nauki, pracy oraz korzystania z oferty kulturalnej i rekreacyjnej.
Istotą asystencji osobistej jest wspieranie osoby z niepełnosprawnością w prowadzeniu życia zgodnie z jej własnymi wyborami. To osoba korzystająca z usługi decyduje, w jakich czynnościach potrzebuje wsparcia i w jaki sposób chce z niego korzystać.
Systemowa asystencja ma również znaczenie dla rodzin i bliskich osób z niepełnosprawnościami. Może ograniczyć konieczność przejmowania przez nich całej odpowiedzialności za codzienne wsparcie oraz ułatwić im aktywność zawodową i realizację własnych planów życiowych.
Jakie rozwiązania przewiduje ustawa?
Usługi asystencji osobistej mają być dostępne w każdym powiecie w Polsce. Docelowo z nowego systemu będzie mogło korzystać około 100 tys. osób z niepełnosprawnościami. Zmiana może mieć również znaczenie dla około pół miliona członków ich rodzin.
Najważniejsze rozwiązania przewidziane w ustawie to:
- indywidualny wymiar wsparcia – dla osób pełnoletnich docelowo do 240 godzin asystencji miesięcznie, zależnie od poziomu potrzeby wsparcia określonego w decyzji;
- stabilność wsparcia – prawo do asystencji będzie przyznawane na okres od roku do 5 lat;
- prawo wyboru – osoba z niepełnosprawnością będzie mogła wskazać asystenta oraz wybrać sposób realizacji usługi – przez samorząd powiatowy albo organizację pozarządową;
- standard i bezpieczeństwo usług – asystent będzie mógł wykonywać również określone czynności medyczno-pielęgnacyjne po odpowiednim instruktażu.
Kiedy będzie można skorzystać z asystencji?
Wdrożenie nowego systemu zostało rozłożone w czasie. Pozwoli to samorządom, organizacjom oraz osobom, które będą świadczyć usługi asystencji, przygotować się do realizacji nowych zadań.
Zgodnie z przyjętą przez Sejm ustawą:
- wnioski o ustalenie prawa do asystencji osobistej będzie można składać po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy;
- świadczenie usług rozpocznie się po upływie 16 miesięcy od dnia ogłoszenia ustawy.
Przyjęcie ustawy przez Sejm nie kończy procesu legislacyjnego. Kolejnym etapem będą prace w Senacie.
